Actualidade
Novas e Axenda Bota un ollo á actividade do GEA

José Luis Castro de Paz coordina un ciclo sobre o cinema español da posguerra no Museo Raíña Sofía

01/05/2016

O catedrático da USC e membro do Grupo de Estudos Audiovisuais, José Luis Castro de Paz, asume o comisariado do ciclo de cinema Vida en sombras. O cinema español no labirinto (1939-1953)>, que se desenvolve no Museo Raíña Sofía de Madrid do 28 de abril ao 27 de maio.

O réxime ditatorial organizou a produción cinematográfica de modo diametralmente oposto ao período republicano, desenvolvendo un sistema de protección económica e unha férrea censura ideolóxica. Con todo, en contra do que a miúdo se afirmou, tamén buscou a continuidade das tradicións culturais que foran artelladas durante a II República. De feito, o novo Estado fracasou na súa vontade de construír un cinema feixista, debido á disparidade de visións enfrontadas, como así amosa por exemplo as diferenzas entre o rancio conservadurismo de Raza (José Luís Sáenz de Heredia, 1942) e a modernidade falanxista e “eisensteiniana” de Vermello e negro (Carlos Arévalo, 1942). Tamén erraría no seu intento de eliminar o sustrato folclórico e popular, que, pese á fera oposición dos que vían en tales elementos unha abominable herdanza frentepopulista, logrou manter a súa presenza, como denota a obra do director Edgar Neville, unha pragmática e medida oposición cultural con títulos castizos e subversivos como Verbena (1941), La torre de los siete jorobados (1944) e a “*solanesca” Domingo de carnaval (1945).

Pese á negrura do período, a comedia será o xénero máis habitual. Baixo a influencia do humor moderno e absurdo da revista La Codorniz (fundada en 1941 por Miguel Mihura), a filmografía do momento amosou, como trazo dominante, unha decidida vontade reflexiva e metacinematográfica, que manifestaba a dificultade á que se enfrontaba a ficción á hora de abordar a escura realidade que se iniciou trala Guerra Civil.

Disidentes ao seu modo, os chamados ‘renovadores?’ (José Antonio Nieves Conde, director en 1951 da trascendental Surcos; Arturo *Ruiz-Castillo ou Manuel Mur Oti) e os ‘telúricos’ (Carlos Serrano de Osma, Lorenzo Llobet-Gràcia, Enrique Gómez), amosaron nas súas películas unha marcada preocupación social e un rechamante ‘compromiso estético’ -de raíz europea e vangardista pero á vez fondamente influenciado por Hollywood-, ademais de fondas preocupacións psicoanalíticas, transmitindo desoladores discursos sobre a época que lles tocou vivir e as súas demoledoras consecuencias.

A perda irremediable do obxecto amoroso, a miúdo encarnado por unha muller, asasinada, prohibida ou desaparecida, e a melancolía e ata a tolemia*resultantes son os nós narrativos habituais deste cine, que poden lerse como metáforas dun país abatido, poboado de sombríos recordos, que soportaba un complexo de culpa incontrolable. Tristezas, destrucións e soidades históricas convertidas en lúcidas feridas do desexo.

Proxeccións: Arquivo dixital transferido de película de 35 mm

MÁIS NOVAS
‘Santa liberdade’ e ‘Longa noite’ proxéctanse no Museo Raíña Sofía
Forman parte do ciclo «As re-voltas da memoria», que aborda o cinema tras as dictaduras de España, Chile e Arxentina
17/09/2020

O documental Santa Liberdade (Margarita Ledo Andión, 2004) e o filme Longa noite (Eloy Enciso, 2019) poderán verse este mes de setembro no Museo Nacional e Centro de Arte Raíña Sofía, en Madrid, dentro do ciclo «As re-voltas da memoria». Este ciclo propón, a través do documental e do cinema-ensaio, distintas formas de abordar a […]

Seguir lendo
O Museu Virtual da Lusofonia torna global a través do Google Arts and Culture
02/09/2020

O traballo de análise, preservación e difusión do patrimonio histórico-cultural da comunidade lusófona recibe un novo impulso coa incorporación do Museo Virtual da Lusofonia á plataforma Google Arts an Culture. A cerimonia de presentación terá lugar o vindeiro 4 de setembro ás 21 horas (22 horas na Galiza) no Museu Nogueira da Silva e será […]

Seguir lendo
O VII Congreso Internacional da AE-IC aprázase ao mes de outubro
Amplíase o prazo para a inscrición de relatoras e asistentes
15/07/2020

O VII Congreso Internacional da Asociación Española de Investigación de la Comunicación (AE-IC) celebrarase na Facultade de Filoloxía, Tradución e Comunicación da Universidade de Valencia, do 28 ao 30 de outubro de 2020 e terá carácter semipresencial. Desta maneira, a asociación e a Universidade de Valencia buscan garantir o cumprimento das medidas de prevención esixidas […]

Seguir lendo
Estudos Audiovisuais G.I. 1786
Departamento de de Ciencias da Comunicación
Facultade de Ciencias da Comunicación
+34 881 816 598 | +34 881 816 571
info@estudosaudiovisuais.gal
© 2020 Estudos Audiovisuais